DZIKA RÓŻA – roślina dziko rosnąca z rodzaju Rosa, szeroko znana jako dzika róża (Rosa canina, Rosehip, Rosa rubiginosa). Od wieków stosowana w tradycyjnej medycynie Europy i Azji w leczeniu szerokiego spektrum chorób. Szczególnie ceniona za zdolność do odżywiania, nawilżania i regeneracji skóry, stymulowania produkcji kolagenu, opóźniania procesów starzenia oraz wspomagania w leczeniu skutków oparzeń, blizn, bliznowców, trądziku i teleangiektazji.
Owoce dzikiej róży są bogatym źródłem witamin: A, z grupy B, C i E, karotenoidów, wielonienasyconych kwasów tłuszczowych i antyoksydantów. Wśród fitoskładników witamina C występuje w największych ilościach [1].
Nasiona dzikiej róży również stanowią ważne źródło witamin: A, B1, B2, K oraz minerałów: wapnia, żelaza, potasu, magnezu i sodu [1].
Z dzikiej róży pozyskuje się ekstrakt oraz olej tłusty.
✅ Sposób pozyskiwania
Olej z dzikiej róży otrzymuje się przez tłoczenie na zimno nasion. Czasami stosuje się ekstrakcję rozpuszczalnikami, jednak najbardziej ceniony jest olej tłoczony na zimno, zachowujący maksimum aktywnych substancji.
✅ Ogólne korzyści
Dzika róża ma następujące właściwości [4]:
✔️ Antyoksydacyjne – wynikające z wysokiej zawartości witaminy C, karotenoidów i związków fenolowych, które neutralizują wolne rodniki.
✔️ Antybakteryjne – ekstrakty z owoców dzikiej róży hamują rozwój bakterii.
✔️ Przeciwzapalne – flawonoidy i związki fenolowe mogą hamować enzymy zapalne, zmniejszając syntezę prostaglandyn – mediatorów stanu zapalnego.
✔️ Wspomaganie odporności – dzięki wysokiej zawartości witaminy C: 400–1500 mg/100 g owoców oraz antyoksydacyjnych polifenoli.
✔️ Przyspieszanie gojenia ran – karotenoidy (witamina A) i wielonienasycone kwasy tłuszczowe wspomagają regenerację tkanek i przyspieszają odbudowę skóry.
✔️ Regeneracja skóry – tokoferole (witamina E), karotenoidy i niezbędne kwasy tłuszczowe wspierają odnowę komórek skóry i odbudowę bariery lipidowej.
✔️ Nawilżanie i odżywianie skóry – olej z nasion dzikiej róży zawiera wysokie stężenia kwasu linolowego, linolenowego i oleinowego, wspierających funkcję barierową skóry.
✔️ Wspomaganie zdrowia włosów – nienasycone kwasy tłuszczowe, antyoksydanty i fitosterole odżywiają skórę głowy, chronią mieszki włosowe przed stresem oksydacyjnym, poprawiają ich kondycję i stymulują wzrost włosów (potwierdzone naukowo).
✅ DZIKA RÓŻA I WŁOSY
W domowej pielęgnacji włosów szczególne znaczenie ma olej z nasion dzikiej róży.
Aktywne składniki oleju z dzikiej róży [4]:
- Wielonienasycone i jednonienasycone kwasy tłuszczowe (77–92%): linolowy (omega-6), α-linolenowy (omega-3), oleinowy (omega-9). Wspierają barierę lipidową skóry głowy, odżywiają mieszki włosowe, nawilżają i odżywiają włosy.
- Tokoferole (α- i γ-tokoferol, witamina E) – zapewniają antyoksydacyjną ochronę komórek skóry głowy i mieszków włosowych przed stresem oksydacyjnym.
- Karotenoidy (likopen, β-karoten, zeaksantyna) – silne antyoksydanty, uczestniczące w ochronie komórek skóry i mieszków włosowych oraz wspierające regenerację tkanek.
- Fitosterole (β-sitosterol, kampesterol) – mogą hamować 5α-reduktazę przy łysieniu androgenowym (AGA), wspierają zdrowie skóry głowy.
- Związki fenolowe i flawonoidy – zmniejszają stan zapalny, chronią mieszki włosowe, poprawiają mikrokrążenie skóry głowy.
- Skwalen – związek lipidowy o właściwościach antyoksydacyjnych i ochronnych, wspierający utrzymanie równowagi hydrolipidowej skóry.
- Chlorofil – naturalny pigment o aktywności antyoksydacyjnej, uczestniczący w ochronie komórek przed uszkodzeniem przez wolne rodniki.
✅ BADANIA NAUKOWE
Przeprowadzono badanie oceniające skuteczność oleju z nasion dzikiej róży w stymulowaniu wzrostu włosów na modelach mysich.
🔔 W badaniu naukowym zbadano wpływ oleju z nasion dzikiej róży na wzrost włosów, rozwój mieszków włosowych oraz ekspresję genów związanych ze wzrostem włosów [3].
Metody: Wykorzystano modele mysie, które podzielono na 3 grupy:
- Grupa kontrolna – skóra modeli była miejscowo traktowana roztworem placebo.
- Grupa oleju z nasion dzikiej róży – skóra była codziennie miejscowo traktowana 10% olejem z nasion dzikiej róży przez 21 dni.
- Grupa minoksydylu – skóra była codziennie miejscowo traktowana 5% minoksydylem przez taki sam czas.
Wyniki: Po 21 dniach oceniono stopień odrostu włosów na podstawie analizy histologicznej, która wykazała następujące efekty stosowania oleju z nasion dzikiej róży:
- Stymulacja wzrostu włosów: olej przyspieszał przejście mieszków włosowych z fazy telogenu (wypadania) do anagenu (faza wzrostu), co prowadziło do wcześniejszego pojawienia się włosów i zwiększenia powierzchni skóry pokrytej włosami.
- Zwiększenie gęstości i rozmiaru mieszków: zaobserwowano istotny wzrost liczby mieszków włosowych, wielkości cebulki i grubości skóry w porównaniu z grupą kontrolną.
- Odwrócenie miniaturyzacji mieszków: olej zapobiegał przerzedzaniu włosów i utrzymywał ich gęstość.
- Aktywacja szlaków sygnałowych: olej wzmacniał działanie kluczowych molekuł odpowiedzialnych za wzrost włosów, co sprzyjało podziałom komórek mieszka włosowego (proliferacji) i wydłużeniu aktywnej fazy wzrostu włosów (anagenu).
- Podwyższenie czynników wzrostu: olej z nasion dzikiej róży zwiększał poziom hormonu wzrostu IGF-1, wspierającego rozwój i podział komórek mieszków włosowych.
- Porównanie z minoksydylem: wyniki dotyczące wzrostu włosów i struktury mieszków były porównywalne z efektem stosowania 5% roztworu minoksydylu.
- Efekty uboczne: nie stwierdzono.
Wniosek: Miejscowe stosowanie oleju z nasion dzikiej róży stymuluje wzrost włosów, aktywuje mieszki włosowe, może przeciwdziałać procesom ich miniaturyzacji, zwiększa gęstość i rozmiar mieszków włosowych, wspiera fazę anagenu (wzrostu) oraz nasila aktywność kluczowych szlaków sygnałowych. Właściwości te czynią olej z nasion dzikiej róży obiecującym środkiem poprawiającym gęstość i jakość włosów, szczególnie w przypadku ich wypadania [3].
✅ JAK STOSOWAĆ OLEJ
- Codziennie wcierać kilka kropli oleju w skórę głowy, zwracając szczególną uwagę na problematyczne miejsca. Wykonać delikatny masaż skóry głowy, co wzmocni efekt. Najlepiej nie zmywać od razu.
- Domowa maska przy wypadaniu włosów (2–3 razy w tygodniu): nanieść olej z nasion dzikiej róży na skórę głowy, pozostawić na 1 godzinę, a następnie dokładnie spłukać szamponem. Olej można łączyć z olejkami eterycznymi, np. rozmarynowym lub miętowym, co zwiększy skuteczność stymulacji wzrostu włosów, w tym przy łysieniu androgenowym (AGA).
- Domowa maska odżywcza dla suchych włosów przy łamliwości i rozdwajaniu końcówek (1 raz w tygodniu): nanieść olej z nasion dzikiej róży na całą długość włosów, pozostawić na 1 godzinę i dokładnie spłukać szamponem.
- Można samodzielnie dodawać olej z nasion dzikiej róży do kosmetyków do włosów (maski, odżywki, szampony) w proporcji przygotowanej bezpośrednio przed użyciem: 10% oleju i 90% bazy.
PRZEPISY na domowe maski z wykorzystaniem olejów bazowych i eterycznych do stymulacji i odbudowy wzrostu włosów znajdują się w sekcji „Domowe maski”.
✅ Przeciwwskazania
Indywidualna nietolerancja.
✅ Źródło
[1] Oargă Porumb DP et al. Rosehip-based dermatological products: review. 2024. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11043540/
[2] Saini A et al. Rosehip seed oil: extraction and applications. 2024. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0308814623021866
[3] Truong VL et al. Hair growth effects of rosehip seed oil (mice study). 2023. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10764223/
[4] Negrean OR et al. Bioactive properties of Rosa canina. 2024. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11101839/
